Size bir telefon kadar yakınız
0212 471 32 42

Tahta Palet

19.12.2016
392 görüntülenme
Tahta Palet

Tahta Palet

Üretim hattından sonra ürünlerin götürüldüğü her noktada son derece fazla bir şekilde kullanılan tahta palet çeşitleri, bu nedenden dolayı da üretimi ayın şekilde oldukça kaliteli bir şekilde yapılmalıdır.

Bunun yanı sıra ayrıca bir de bir gün içerisinde üretimi yapılan ürünler söz konusu olduğu zaman bu sayısız ürünlerin koruma altına alınmasını sağlayan en büyük etkenlerden biri de hiç şüphesiz birbirinden farklı palet çeşitleridir. Bunlar arasında özellikle de en fazla üretimi yapılan ve kullanılan palet çeşitlerden birisi de, tahta paletlerdir.

 

Bu yüzden de bir gün içerisinde birçok farklı çeşitte ve hatta renkte palet çeşitleri piyasaya girmektedir. Bunlar arasında çift taraflı kadronlu palet çeşitleri ya da alt bağlantılı kadronlu paletler bunlardan sadece bazılarıdır.

Bunların yanı sıra isteyen müşteriler adına son derece özel olarak üretimi yapılan plastik takozlu çift taraflı palet çeşitleri de yine son derece olan ve aynı zamanda esneme yapılması oldukça önemli olan ürünler adına bu tür palet çeşitleri üretimi yapılmaktadır. Bunların yanı sıra ayrıca birbirinden farklı bir tasarım ile üretimi yapılan takozlu palet çeşitleri de yine piyasaya sürülen her türlü ürün son derece büyük bir güven altına almaktadır.

 

Tahta Palet Çeşitleri

 

Piyasanın isteğine göre üretin yapılan bu kaliteli tahta palet çeşitleri, her hangi bir ürünün koruma altına alınması noktasında en önemli parça olarak ön plana çıkmaktadır. Bu ister her hangi bir yere istiflenmesi noktasında istenirse de farklı noktalara transfer edilmesi noktasında oldukça büyük bir önem taşımaktadır.

Bunun için de tek yapılması gererken bu son derece büyük ve kaliteli firma bünyesinde hemen hangi palet türü isteniyor ise o ürün sipariş etmektir. Üstelik öncelik her zaman müşteri memnuniyeti olduğundan dolayı da firma bünyesine katılan her müşteri adına en uygun fiyatlar çıkarılır ve bu konuda müşteri hiçbir şekilde üzülmez.

 

Bu saye de sürekli olarak bu konu hakkında son derece olumlu ger dönüşler yaşanır. Her alandaki piyasaya sürülen ürünler adına birbirinden farklı palet çeşitleri en kaliteli üretimleri ile tüm müşterilerin hizmetindedir.

 

PALETLERİN ÇEŞİTLERİ VE ÖLÇÜLERİ HAKKINDA GENEL BİLGİ

Paletler, yükü birimleştirmede kullanılan standart tavalardır. Yükler bu tavalara istiflenir ve ambalajlanır. Böylelikle taşınmaya hazır hâle getirilir. Palet, birbirine bağlanmış iki palet ızgarasından oluşur. Palet ızgaraları arasında forklift çatallarının girebileceği kadar açıklık bırakılmıştır. Bu boşluk 10 cm’dir.

Paletlerin vasfı (tahta, plastik vb.) ile ilgili değişik ülkelerin (sıhhi) mevzuatlarından kaynaklanan farklılıklar olabilir. Bu hususla ilgili olarak
nakliyatçının ve (ilgili ithalatçı ve/veya müşavirliklerimiz aracılığı ile) ihracatçının bilgi sahibi olması gerekir.
Taşıma tekniğinin önemli prensiplerinden birine göre bir defada taşınacak miktar, mümkün olduğu kadar büyük ve standart boyutlarda olmalıdır. Bu nedenle taşıma ekipmanının verimliliği, parçaların ve ham maddelerin yığınlanarak veya toplanarak birim yük şekline getirilmesiyle artırılır.

Ufak parçaları belli büyüklükteki kutulara doldurup parçaları paletler üzerinde toplayarak veya malzemeyi paketleyerek bir seferde çok miktarda malzemenin taşınması sağlanır.Teorik olarak birim yük büyüklüğü, taşıma işleminin verimini olumlu yönde etkiler.
Bu şartı sağlayacak araçların geliştirilmesine son yıllarda büyük önem verilmiştir. Tüm taşımacılık endüstrisinde devrim yaratan bu araçlar, sağladıkları ekonomik avantajlara oranla son derece basittir. Ortaya çıkışları sadece yukarıdaki prensibi uygulamaya çalışmanın bir sonucudur.

Paletler, doğrudan taşıma yapmaz. Fonksiyonları, taşınacak malzemenin belirli boyuttaki bir hacim içinde toplanmasını ve korunmasını sağlamaktan ibarettir.
Paletler, birçok kutuyu ve balyayı aynı anda taşımak için dizayn edilmiştir. Bir palet üzerindeki yük, istifli yük ile birleştirilmiş yük olarak adlandırılır. Paletler genel olarak ağaçtan, çelikten veya plastikten yapılır. Ağaç paletler, birkaç kiriş üzerinde düz bir yüzey meydana getirecek şekilde imal edilir.

Paletlerin toplam yüksekliği 10-15 cm kadardır. Bir palet iki yüzü arasında bulunan destek takozları, forklift çatallarının araya girmesini sağlar.
Yükler, palet üzerine malzemenin şekline ve cinsine göre belirli bir düzende yerleştirilir. Yüklü paletler, 5-8 metre yüksekliğe kadar üst üste konulabileceğinden malzemenin ezilmesine ve devrilmesine engel olacak biçimde konumlandırma yapılır.

PALETLERİN YAPILARI

Paletler doğru zamanda, doğru yerde, doğru malzemenin doğru miktarda ve doğru maliyetle hazır olması için kullanılan ekipmanlardır. Günümüzde özellikle otomotiv sektöründe, yaygınca kullanılan JIT (Just In Time)
yöntemi ile önemi artan malzeme akışı stratejisi, paletlerin kullanımının anlam ve önemini vurgulamaktadır.
Yassı paletler, istif işleri için oldukça uygun elemanlardır.

Forkliftler gibi istif makineleri ve raf sistemleri gibi taşıyıcıların kullanılması hâlinde yassı paletler tek tercihtir. İki yönlü veya dört yönlü paletlerin kolay kavranabilmesi ve paletlere ulaşılabilmesi mümkündür. Ayrıca paletler tek yüzlü veya iki yüzlü olabilir. Tek yüzlü olanlar, tek sıra hâlinde taşınacak ve depolanacak yükler için uygundur.

İki yüzlü paletler ise üst üste dizilerek paletli yüklerin taşınması ve yüklerin dizi hâlinde depolanmasına imkân veren paletlerdir. Değişik fonksiyonlara sahip paletlerin ahşap, karton, pres malzeme, çelik sac veya alüminyum sacdan yapılması mümkündür. Son zamanlarda kimya ve gıda sektörlerinde, plastik esaslı hijyenik paletlerin kullanımı artmıştır.

Palet seçimindeki en önemli etkenler paletlerin kalitesi, malzemesi ve maliyetleridir. Kötü kalitedeki paletler zaman kaybına, malda zarara, üretimi yavaşlatmaya ve hasarlı taşıma yaparak büyük miktarda işletme sermayesinin harcanmasına neden olabilir. Uzun ömürlü palet seçiminde en önemli nokta, paletin yapıldığı malzemedir. Bunlar;
ahşap, preslenmiş tahta lifleri, plastik veya metal plakalardır. Plakalar, özel konstrüksiyona sahip olduklarından malların sürtünerek tutunma etkisini arttırır.

YAPILDIKLARI MALZEMELERE GÖRE PALETLER

Paletler ahşap, sunta, ondüle fiber, plastik ve metal gibi çeşitli malzemelerden yapılmış olabilir. Kullanım alanları birbirinden farklıdır. Taşınacak ürünün niteliğine göre uygun olan palet kullanılır.

AHŞAP PALETLER

Piyasadaki mevcut palet malzemeleri içinde, palet malzemelerindeki gelişmeye rağmen tane yük taşımacılığında hâlâ en büyük hisseyi elinde bulunduran malzeme ahşaptır. Çok geniş boyut yelpazesine ve kullanım alanına sahiptir.
Ekonomik ve kolay kullanılabilir olmasından dolayı ahşap paletlerin satışı, her yıl bir önceki yıldan daha fazla gerçekleşmektedir.

Tipik bir 48–40 ahşap palet, bugün 15 yıl öncesine göre biraz daha pahalıdır.
Ahşabın tabiatta çok kolay çözünebilme ve yeniden kullanılabilme özelliklerine rağmen ticari bir yaklaşımla özellikle tek yönlü sevkiyatlarda paletlerin yük boşaltımından sonra imhası sorunu ortaya çıkmaktadır. Bu da ek bir maliyet getirmektedir.

SUNTA PALETLER

Suntadan mamul paletler, ahşap paletlere yer tasarrufu sağlaması açısından ciddi bir rakiptir. Sunta paletler, ahşap talaş ve sentetik organik reçinelerin yüksek basınç ve sıcaklık altında şekillendirilmesi ile oluşur. Bazı temel özellikleri şöyle sıralanabilir:

Ahşap paletlere nazaran dörtte bir oranında depolama hacmi avantajı sağlar.
Konstrüksiyon itibariyle bünyesinde çivi ve benzeri metal bağlama elemanları bulundurmadıklarından sevkiyatı yapılan malın zarara uğrama olasılığını en aza indirir.
Sunta paletler, uniform bir yük dağılımı olması durumunda ahşap paletler kadar taşıma kapasitesine sahiptir. Kereste fiyatlarına endeksli ahşap paletlerle karşılaştırıldıklarında sunta paletler, birinci sınıf kereste yerine hâlihazırda bulunan talaş ve düşük kaliteli tahta parçalarından imal edildiklerinden piyasadaki ham madde fiyat dalgalanmalarından etkilenmez.
Sunta paletler, yapıları nedeniyle hava koşullarından çok fazla etkilenir. Bu sebeple kapalı ortamlarda istiflenmeleri gerekir.

ONDÜLE FİBER

Tek yönlü sevkiyatlarda ekonomik çözümlerden biri de ondüle fiber paletlerdir. Yaklaşık 3.00 dolardan başlayan düşük ortalama fiyatlarla ve ağırlıkları 30 ile 70 lbs arasında değişen ahşap paletlere göre 10 lbs’lik bir ağırlıkla otomotiv ve gıda endüstrisinde önemli bir alternatiftir. Bir diğer önemli özellikleri de 4.000 lbs’ye kadar dinamik
zorlanmalara dayanabilmeleridir. Ondüle fiber paletler özellikle izolasyon malzemeleri, kartonpiyer gibi hafif
malzemelerin yüklenmesinde kullanılır.

Bu tip paletlerin üretiminde genellikle üst tabaka, plastik bir blok ile desteklenir. Bazı modeller, flanşlı kenar konstrüksiyonlarına haizdir. Bu modeller, tüplerin ve ondüle
kütlelerin manipülasyonunda kullanılır. Ondüle fiber paletlerin bazıları yeniden kullanılabilir.kâğıt malzemeden imal edilmektedir. Pratik ömürlerini doldurdukları zaman diğer ondüle malzemelerle beraber balyanalanarak tekrar kullanım işlemine girer.
Ambarlama avantajı olarak 13 adet ahşap paletin kaplayacağı hacme, yaklaşık 100 adet ondüle fiber palet istiflenebilir. Fakat bu tip paletler de sunta paletler gibi hava koşulları ve özellikle neme çok duyarlı olduklarından açık alan uygulamalarında kullanılamaz.

PLASTİK VE METALLER

Ahşap paletlere uzun ömür sağlamaları avantajı ile rakip olan paletler, metal ve plastik paletlerdir. İlk yatırım maliyetinin gayet yüksek olmasına rağmen uzun vadede üretkenlikteki artışı temin ederek kendisini amorti etmektedir. Ortalama ömrü 100 seyahattir ve kullanıcılar, yılda yüzde iki – üç oranında bir hasar olduğunu belirtmektedir.
Plastik ve metal paletler kimyasal, farmakötical ve gıda işleme uygulamalarında kullanılmak üzere rahatlıkla hijyenize edilebilir ve buharla temizlenebilir. Oldukça dayanıklı olan bu paletler, otomasyon uygulamaları için uygundur. Üründe herhangi bir hasara sebep olabilecek çivi veya kırık tahta bulunamayacağından hasar oluşma olasılığı çok düşüktür. Yüksek maliyetinden dolayı plastik ve metal paletler, kapalı alanlardaki nakliye
işlemlerinde kullanılmalıdır

İKİ TARAFLI PALETLER

Çatalların her iki taraftan ve zıt yönlerden girişine imkân tanıyan paletlerdir.

DÖRT TARAFLI PALETLER

Bu tür paletlerde kaldırıcı kamyon çatallarının her iki yönden giriş yapabilmesi mümkündür.

KİRİŞLİ PALETLER

Amerika’da yaygın olarak kullanılan kirişli paletler, en fazla 48 x 40 inç boyutlarında tercih edilmektedir. Bu paletlerin imalatında birim yükü destekleyen kirişler kullanılır. Kirişler, üst ve alt kademe levhaları arasında kalan tahta levhalardır. Dört taraflı girişi mümkün kılmak için kirişlere çentik açılması durumunda “dört taraflı kirişli palet”, kirişlere çentik açılmaması hâlinde ise “iki taraflı kirişli palet” adını almaktadır. Palet krikosunun
(kaldırıcısının) tekerleklerinin girebilmesi amacıyla alt kademedeki tahta levhalara yiv açılabilmektedir.

BLOK PALETLER

Dört taraflı girişi olan blok paletlerin imalatında, birim yükün taşınmasına dayanak oluşturan tahta bloklardan yararlanılır. Genellikle alt kademe levhaları desteklemek üzere 4 ile12 blok kullanılmaktadır. Bloklar ve kademe levhaları arasında ince kirişler vardır. Blok paletler, alt kademe levhaları olmaksızın da imal edilebilmektedir. Blok paletin uzunluğu, kiriş levhasının uzunluğu; genişliği ise kademe levhalarının uzunluğu ile belirlenmektedir.
Gerek kirişli gerekse blok paletler, müşterilerin istekleri ve ihtiyaçları doğrultusunda çok değişik biçim ve boyutlarda tasarlanabilmektedir.

PALET STANDARTLARI

Paletler, sanayi ve tüketim mamullerinin taşınması, dağıtılması ve depolanmasında kullanılan temel ekipmanlardan biridir. Kara yolu, hava yolu ve deniz yolu taşımacılığında ürünlerin titreşim ve darbelere karşı korunmasının yanı sıra etkin bir şekilde depolanması ve dağıtılmasını da sağlayan paletlerin standardizasyonu çok önemlidir. Bununla birlikte bugün dünyada çok farklı türde paletler kullanılmaktadır.

Örneğin, Avrupa’da üretilen paletler (800 mm x 1200 mm) veya (1000 mm x 1200 mm), Amerika’da üretilenler çoğunlukla (1219 mm x 1016 mm), Japonya’da üretilenlerin çoğunluğu ise (1100 mm x 1100 mm)’dir. Ülkeler arası standardizasyon farklılıkları, ürün dağıtım etkinliğini azaltmaktadır. Örneğin ihraç malları, varış ülkesinde kullanılan taşıma ekipmanına uygun paletlere yeniden istiflenmek zorunda kalmaktadır.

Bu durum, tüketim ve sanayi mamullerinin maliyetlerini yükseltmekte ve değerli doğal kaynakların (kereste, enerji vb.) israfına yol açmaktadır. Hatta standart dışı paletlerin kullanılması, taşıma sırasında paletlerin fiziksel olarak arızalanması, insan sağlığı ve güvenliğini de tehlikeye sokmuş olacaktır.

Malzeme taşımacılığında kullanılan paletlerin önemli bir bölümünün ahşap paletler olduğu düşünüldüğünde imalat, bakım, onarım ve geri dönüşüme ilişkin kalite seviyelerini belirleyecek bir uluslararası standardizasyonun gereği daha iyi anlaşılacaktır. Örneğin, Amerika’da ahşap palet üretiminde kullanılan yıllık odun miktarı 14 milyon m3
tür. Düşük kaliteli paletler, hem ürünü çeşitli darbelere karşı etkin bir şekilde koruyamayacak hem de kullanım ömrünün kısa olması nedeniyle kaynak israfına yol açacaktır.

Ahşap paletlerin standardizasyonuyla ilgili birçok ISO (Uluslararası Standardizasyon Örgütü) ve CEN (Avrupa Standardizasyon Enstitüsü) standardı bulunmaktadır. Bu standartlar; palet üretiminde kullanılan ham maddenin nem oranı ve kalitesi, paletlerin fiziksel dayanıklılığı, palet çivilerinin bükme rezistansının ölçülmesine yönelik deneyler, paletlerin bakım ve onarımı, palet boyutları, imalatı ve işaretlenmesi, palet spesifikasyonları gibi konuları kapsamaktadır.

Kaliteli paletler, başlangıçta yüksek maliyetli görülse de düşük kaliteli olanlara göre onarım ve bakım işlemleri daha kolay yapılabilmekte ve kullanım ömrünün daha uzun olması nedeniyle de çok daha fazla sayıda taşımacılıkta kullanılabilmektedir. Sonuç olarak yüksek kaliteli paletlerin tercih edilmesinin, uzun vadede firmaların taşımacılık maliyetlerine olumlu yönde etkisi olacaktır.
Avrupa’da Standardizasyon Uygulamaları Avrupa ülkeleri zamanla paletlerde standardizasyona giderek ölçü, kalite, malzeme cinsi ve nem oranı, kullanılan çivi vb. özelliklerini saptamışlar ve bu standartlara göre paletler Europalet olarak anılmaya başlamıştır. Europalet ile ilgili standart numarası UIC 435-2V’dir. Amerika, Kanada ve Meksika’da palet standartları ise Avrupa standartlarından değişiktir.

Bu ülkelerde paletlerin 7CFR 319.40 standardına uygun olması istenmektedir. Avrupa ve Amerika standartları arasındaki en büyük fark paletlerin ölçüsüdür. Europalet ölçüleri 80 cm x 120 cm iken Amerika standardında ölçü 100 cm x 120 cm’dir. Standart dışı  palet ile Euro paletin boyut, kalınlık ve ortalama ömür süreleri aşağıda karşılaştırmalı olarak gösterilmektedir. Europaletin maliyeti, standart dışı paletlere göre çok daha düşüktür.

AB ülkeleri, özellikle Doğu Avrupa ülkelerinin Europalet üretimine geçmesi ve standarda aykırı paletleri Europalet olarak piyasaya sürmesi üzerine Avrupa Paletçiler Derneği (EPAL)’ni kurmuşlardır. EPAL, Europalet standardına uygun paletlere EPAL damgası vurulması için palet üreticilerine yetki veren ve bu yetkinin doğru kullanımını denetleyen özel statüde bir kuruluştur. Avusturya, Fransa, İsveç, İngiltere, Almanya,Slovakya, Slovenya gibi dış ticaretimizin önemli düzeyde olduğu ülkeler EPAL üyesidir. EPAL paletin özellikleri aşağıda belirtilmektedir:
 Paletin uzun kenarındaki sol takozun üzerinde, ilk üreten ülkenin demir yolu
işletmesinin (Europalet üretim lisansını veren demir yolu kuruluşunun) sembolü
bulunur.
 Sağ takozun üzerinde, paletin geri dönüşüm ve tamir edilebilirliğinin garantisi
olan “EUR” damgası bulunur.
 Orta takozun üzerinde, Avrupa Palet Birliğinin Sembolü (EPAL), üretildiği
ülkenin kodu, üretici firmanın kodu, üretim tarihi (yıl/ay) bulunur.
Avrupa Birliği (AB) ülkeleri maliyet, çevre koruması vb. unsurları dikkate alarak aynı paletleri defalarca kullanmak üzere Avrupa Palet Havuzu’nu oluşturmuşlardır. Kullanılan  paletler ikinci el fiyatında palet havuzuna satılmakta, burada tamir edilmekte ve bakımları yapıldıktan sonra da ihtiyacı olanlara tekrar satılmaktadır. Türkiye, Avrupa Palet Havuzu’na üye değildir.
EPAL Europalet sisteminin ülkemizde de yerleşmesi için T.C. Devlet Demir Yolları (TCDD), İhracatçı Birlikleri, Türk Standartları Enstitüsü (TSE) vb. kuruluşların çalışmaları devam etmektedir. Bazı palet üreticisi işletmeler, EPAL ile temasa geçerek Europalet ve EPAL damgasını kullanma yetkisini almıştır.

Ancak paletlere bu damgayı vurmanın karşılığında da bir ücret ödemektedir. Euro palet sisteminin ülkemizde uygulanmaması, gelişmiş ülkeler karşısında uğranılan prestij ve imaj kaybının yanı sıra maliyeti daha yüksek olan standart dışı paletlerin kullanılması, ülke ekonomisinde önemli kayıplara yol açmaktadır.

 

ETİKETLER: